ҚМЖ 10-сынып Графика және жобалау 2026–2027: тақырыптар мен мақсаттар

Кескіннің мәні мен тарихы

10.1.1.1 Адам өмірінде және әртүрлі салада (ғылымда, техникада және өнерде) ақпаратты визуалды түрде берудегі кескіндердің ролінің маңызын білетіндігін және түсінетіндігін көрсету

Графикалық кескінді орындау әдістері

10.1.1.2 Графикалық кескінді орындаудың әртүрлі әдістері мен құралдарын білу

Негізгі сызу құралдары, жұмыстың тәсілдері мен жұмыс орнын ұйымдастыру

10.1.2.1 Негізгі сызба құралдарын білу · 10.1.2.2 Графикалық жұмыстарды орындау барысында сызба құрал-дарымен жұмыс жасаудың тәжірбиелік дағдыларын көрсету

Сызбаны безендіру ережелері (формат, масштаб, негізгі жазулар)

10.1.3.1 Стандарт бойынша сызба орындау мен безендіру ережелерін білу және сақтау · 10.1.3.2 Сызық түрлерінің классификациясын білу және графикалық жұмыстарды орындауда дұрыс қолдану

Тәжірибелік жұмыс (сызық түрлері, сызба қаріптері, өлшемдерді қою).

10.1.3.3 Негізгі жазулар мен өлшемдерді қою, сызба әріптері, сызық түрлері, масштабтар туралы білімдерін көрсете отырып, графикалық кескін орындау

Шеңберлерді және бұрыштарды, кесіндіні тең бөліктерге бөлу

10.1.4.1 Сызбада геометриялық құрылымдарды (кесіндіні бөлу, шеңберлерді және бұрыштарды тең бөліктерге бөлу) әртүрлі сызба құралдарымен орындау

Түйіндесулер

10.1.4.2 Овал, қисық сызықтар және әртүрлі түйіндесу сызбаларын орындау тәсілдерін көрсету

Проекциялаудың негізгі әдістері

10.2.1.1 Проекциялау әдіс- тәсілдерін білу және түсіну

Екі және үш жазықтыққа тік бұрыштап проекциялау

10.2.1.2 Екі немесе үш жазықтыққа проекциялаудың сызбадағы қажетті түрлерінің санын, олардың орналасуын анықтау және білу · 10.7.1.1 Қызық есептер (мысалы: пропедевтикалық, эвристикалық) шығару барысында ұтымды жолдарды ұсыну

Аксонометриялық проекциялар

10.2.2.1 Тегіс геометриялық денелер мен көлемді бұйымдарды құру тәсілдерін білу және түсіну (аксонометрия) · 10.2.2.2 Заттың (дененің) берілген көріністері бойынша, құрылымдау ережелерін білетіндігін көрсете отырып, аксонометриялық проекцияны орындау · 10.7.1.1 Қызық есептер (мысалы: пропедевтикалық, эвристикалық) шығару барысында ұтымды жолдарды ұсыну

Техникалық сурет және нобай

10.2.2.3 Техникалық сурет пен эскиздің ерекшеліктерін білу және анықтау

Сызбаға өлшемдерді қою

10.2.3.1 Бұйымдардың геометриялық формасының қасиеттерін ескере отырып, сызбаға өлшемдерді қоюды білу және қолдана алуын көрсету

Сызбадағы шарттар мен жеңілдетулер

10.2.3.2 Сызбада шарттар және жеңілдетулерді пайдаланып, проекциялау тәсілдерін қолдану туралы терең білімдерін көрсету

Сызбаларды орындау және оқу

10.2.3.3 Бұйымдардың геометриялық формаларын талдау барысында сызбаларды оқу және орындау · 10.7.1.1 Қызық есептер (мысалы: пропедевтикалық, эвристикалық) шығару барысында ұтымды жолдарды ұсыну

Қима мен тілік түрлері

10.2.4.1 Сызбаларда қима мен тіліктерді қолданудың маңыздылығын білу және түсіну · 10.2.4.2 Сызбада қима мен тілікті кескіндеу ережелерін білу және қолдану · 10.2.4.3 Қима мен тіліктерді орындау барысында шарттар мен жеңілдетулерді қолдану

Кескіндердің түрі мен құрамын түрлендіру (графикалық жұмыс)

10.3.1.1 Проекциялау әдістерін өзгерту арқылы заттардың (денелердің) сызбаларың орындау · 10.3.1.2 Кескіннің түрі мен құрамын өзгерту (кескінді ауыстыру) арқылы немесе кескіннің масштабын өзгерту арқылы заттардын (денелердін) сызбаларын орындау

Кескіндерді қайта құру (графикалық жұмыс)

10.3.2.1 Ішінара кескіндер арқылы нысанның (заттың) толық көрінісін жаңадан жасау · 10.3.2.2 Ауызша сипаттау арқылы геометриялық денелердің графикалық кескінін немесе сызбасын құру

Геометриялық денелердің формаларының қалыптасу зандылықтары

10.4.1.1 Геометриялық денелердің формаларының қалыптасуының негізгі заңдылықтарын және принциптерін білу · 10.4.1.2 Әртүрлі беттер мен форма құрастыру тәсілдерін білу және түсінгенін көрсету (көпқырлы және қисық беттер) · 10.4.3.1 Жазылатын және жазылмайтын беттердің кескіндерінің ерекшеліктерін білу және түсіну

Заттардың (геометриялық денелердің) формаларын құрылымдау

10.4.2.1 Берілген көрсеткіштер бойынша формаларды құрылымдау · 10.7.1.1 Қызық есептер (мысалы: пропедевтикалық, эвристикалық) шығару барысында ұтымды жолдарды ұсыну

Зат формасын түрлендіру

10.5.1.1 Бөлшектерін жою және басып шығару арқылы зат формасын түрлендіру

Кескіндер арқылы заттардың формаларын түрлендіру

10.5.2.1 Кеңістіктегі бұйымның проекциялау жазықтығына қатынасы туралы білгенін және түсінгенін көрсету · 10.5.2.2 Кеңістіктегі нысанның немесе бөліктерінің орнын ауыстырып, сызбасын орындау

Стандарттау. Бұйым, бөлшек және оның элементтері

10.6.1.1 Стандарттау, өзара алмасушылық, сәйкестендіру, бөлшек және жиынтық бiрлiгі туралы жалпы түсінікті білу

Бөлшектердің қосылыстары. Ажырайтын және ажырамайтын біріктірулер

10.6.2.1 Ажырайтын (бұранда) және ажырамайтын біріктірулерді және оны кескіндеуді білу

Құрастыру сызбасы (графикалық жұмыс)

10.6.2.2 Құрастырмалы сызбаны орындау және безендіру ережелерін білу · 10.6.2.3 Құрастыру сызбасынын ежей-тегжейін және эскизін білу және орындау

Құрылыс сызбалары туралы жалпы мағлұмат

10.6.3.1 Құрылыс сызбаларының (жоспар, қасбет, тілік) ерекшеліктері мен міндетін түсіну

Қарапайым құрылыс сызбаларын оқу және орындау

10.6.3.2 Әртүрлі ақпарат көздері мен жалпы ережелерді, шартты белгілерді қолдана отырып қарапайым құрылыс сызбаларын орындау және оқу